Geboekt

Het valt niet meer te ontkennen: ik heb mij als een junk gedragen. Deze week las ik twee boeken: Dromen, Durven, Doen van Ben Tiggelaar en De Voedselzandloper van Kris Verburgh.
De Voedselzandloper heb ik pas een maand, maar de rug is al kapot, zo vaak heb ik er in gekeken. Ben Tiggelaars boek heb ik al anderhalf jaar in mijn lectuurmand liggen (het is een doe-boek, bovendien verdient hij geen plek naast mijn geliefde Hafid B., kom nou...) maar ik kwam er telkens niet aan toe...

Het lezen van Ben en Kris samen maakte dat ik besloot volgens De Voedselzandloper te willen gaan eten. Concreet betekende dat vooral: geen suiker. En hoewel sommige mensen – waaronder Ben - stellen dat je de juiste omstandigheden moet creëren voor verandering, en alle drankgelagen, feestjes, gebroken nachten en overdadig voedsel van de komende tijd daar geen goede combi mee vormen, besloot ik het juist nu te doen, vóórdat het vetgedruis in alle hevigheid losbarst.

Zelden ben ik in mijn leven chagrijniger geweest dan in de eerste drie dagen. Zelden heb ik meer amandelen gegeten. Zelden kwamen de muren sneller op me af dan in die scène uit Labyrinth, met die schoonmakers. Mijn humeur was beneden elk peil, ik voelde me onrustig, verschrikkelijk prikkelbaar, ik weet nu tot in de kleinste details wat er in mijn keukenkasten zwerft na een grondige zoektocht naar verlichting en na dag één was ik in staat mijn geliefde grootmoeder, mijn linkerpink en mijn eerste kind te ruilen voor een stukje chocola – met minder dan 86% cacao.

Strikt op deze manier eten is een aardige bourgeoishobby, want met vet, zout, E-nummers en suiker verrijkte voedingsmiddelen zijn makkelijker verkrijgbaar en veel goedkoper dan onbewerkt eten. Om het te laten slagen moet je de levensstijl behandelen als een allergie. Zoals Ben zegt: je moet er flink wat tijd en planning voor inboeken.

Natuurlijk, lieve lezer, ben ik van plan mijn consumptie van noten en spruitjes omlaag te schroeven. Maar in lijn met Bens aanbeveling is dat mijn plan B: als ik immers met alles tegelijk stop (suiker, koolhydraten, vet, zuivel, vlees en als we toch bezig zijn ook koffie, waarom niet?) is de kans op terugval natuurlijk levensgroot. En de kans op flauwval ook. Ik denk dat ik baat heb bij een verminderde suikerconsumptie. Aan de andere kant zijn variatie en moderatie nog even belangrijk als in een 'standaard' voedingspatroon: van een teveel aan anti-oxidanten schijn je kanker te kunnen krijgen, een teveel aan eiwitten (ter vervanging van koolhydraten) maakt dat je nieren wellicht overbelast raken en oh ja, veel fruit jaagt je bloedsuikerspiegel alsnog omhoog, met alle gevolgen van dien. Waarmee ik natuurlijk niet beweer dat 'slecht' eten beter is voor je gezondheid. Maar al heb je maar één set organen, er is altijd ergens een nieuwere hype.

In aanvulling op Kris en Ben viel mijn oog deze week op een artikel: een opsomming van wat Britse gezondheidsexperts zelf in hun winkelmandje stoppen. Het resultaat zal u verbazen: alleen de mand van de obesitasspecialist heeft een echt duidelijke argumentatie en de rest laat zich met praktische bezwaren ('mijn kind vindt het lekker', 'smaak is ook belangrijk' ) en jamaars verleiden tot de aankoop van nepboter, in vet verlaagde kaas met ongetwijfeld extra suiker en miniem vermagerd gehakt. En ze verlaten zich op een door de overheid ingevoerd stoplichtsysteem – de enige die hier enige kanttekeningen bij heeft is de gezondheidspsycholoog.

Kan ik u een handvat bieden? Nee, ik heb slechts een boek gelezen. Bovendien ben ik druk met afkicken. Zelfs diëtisten zijn geconformeerd aan de gezondheidsregels van hun tijd, die allen standplaatsgebonden zijn. Wat ik wel denk te weten is dat er geen standaard aanpak is als het om je gezondheid gaat: de een voelt zich geweldig bij een low-carb levenstijl terwijl een ander zweert bij cola light met cornflakes. Wat ik ook denk te weten is dat het daarom weinig zin heeft voeding een moraal mee te geven: er is niet zoiets als 'goed' of 'slecht' voedsel. En laten we ook de sociale functie van eten niet vergeten. Als je (geestelijke) ontspanning verkrijgt door een paar glazen wijn of avondje Gluttony on Ice, weegt het voordeel daarvan dan op tegen het gif?

Een onvervalst Hollandse polderconclusie deze keer, want mijn boerenkool wacht. Hoe jouw loper er uit ziet, kun je het beste zelf en zelf het beste bepalen. Om met Ben Tiggelaar te spreken: je moet het gewoon doen.