Roes

Van jongs af aan heb ik een zwak voor mooie teksten. Ik las en lees nog altijd graag, en al dat lezen heeft mijn rijke fantasie in de hand gewerkt. Ik kan me helemaal in vervoering laten brengen en zie, net zoals Susan Sonntag, het verband tussen tekst en erotiek. Zij stelt, dat als je een tekst leest, je er helemaal in mee moet gaan, je moet laten raken, en niet alleen moet lezen met je ogen, maar met je hele lichaam. (Voor de liefhebber: volg eens een college bij Hans van Stralen. Een erotische ervaring op zich, zo je wilt.)
Ik was altijd al aanhanger van die theorie, maar lees soms ook haastig. En net zoals bij een vluggertje, schiet de uitgesponnen sensualiteit er dan bij in. Tot het moment dat ik weer zo'n zwaar erotische tekst onder ogen kreeg. Een paar maanden geleden las ik Hafid Bouzza's De Voeten van Abdullah (1996) en Abdelkader Benali's Laat het morgen mooi weer zijn. (2005) Beide worden zij gerekend tot migrantenschrijvers, waar ik het als rechtgeaard postkolonialist niet mee eens ben. Hafid verhuisde op zijn zevende van Marokko naar Nederland en groeide op in Arkel. Niet in Amsterdam. Niet in Rotterdam. Niet, lieve lezer, in Dordrecht, die wereldstad. Neen, in Arkel. Als je spreekt over polderglamour, krijg je het vanuit Arkel toch in volle glorie mee. The next best thing is Spakenburg. Hafid loopt nu tegen de veertig en heeft in Amsterdam Arabische Taal- en Letterkunde gestudeerd. Zijn werk is bekroond met diverse Nederlandse literatuurprijzen. Belangrijker: hij heeft zijn puberteit in Nederland gehad. Migrant? Mais non.

(Breek me de bek niet open over Benali. Hij loopt hopelijk beter hard dan dat hij schrijft, en daar wil ik het bij laten.)

Omdat ik Benali en Bouazza naast elkaar las, viel het me op hoezeer Hafid de taal uitdiept. Ik praat graag over hem alsof ik hem persoonlijk ken, omdat ik graag zou willen dat dat zo was. De erotiek van zijn werk schuilt mijns inziens niet zozeer in de soms zeer impliciet expliciete seksscènes die hij beschrijft (degenen die Abdullah hebben gelezen weten waar ik het over heb) maar in de manier waarop hij schrijft. Ik denk zijn arabistenachtergrond duidelijk terug te lezen in de sensuele, erotische schetsen van een vol bord eten, een stuk groente of het een fles water. Ze hebben inderdaad wat weg van de oriëntalistische 1000-en-1-nacht-verhalen uit de sprookjesboeken uit mijn jeugd. Uiteraard werden daar geen seksuele handelingen in beschreven. Toch was er wel erotiek aanwezig, onstoffelijk natuurlijk, en onzichtbaar voor het kwetsbare kinderoog, dat zo'n kracht niet gewend is.
Ach, ik kan nog wel zestig verklaringen verzinnen voor mijn absolute adoratie, maar eigenlijk doen die er geen van allen toe. Ik ben verliefd op een briljante man van veertig, zo simpel is het. Na het lezen van zijn boek – slechts één boek was nodig, lieve lezer – wilde ik zo graag met hem slapen dat het pijn deed. Dat hij twee keer zo oud is als ik, geen rijbewijs heeft, kleiner is dan ik, loenst, en dat alcohol zijn spraak lijkt te hebben aangetast, kan me niet schelen. Dat de persoon achter de auteur, als je die twee wil scheiden, misschien niet lijkt op de auteur (acteur is dan misschien een beter woord) kan me evenmin schelen. Lieve moeder, ik had nooit gedacht dat ik een alcoholprobleem sexy zou vinden, maar Hafid...hij kan het hebben. Het maakt 'm eigenlijk alleen nog maar aantrekkelijker.
Ik ben geen bakvis, maar als ik hem op een borrel zou tegenkomen, zou ik al mijn principes overboord zetten en me zonder aarzelen aanbieden, in al mijn veelbelovende voluptueusheid. Ik heb nog nooit iemand gelezen die taal zo kan manipuleren als hij doet. En dat is vreselijk aantrekkelijk. Hij heeft ook veel poëzie en toneel geschreven (niet verbazingwekkend!) en ik zou hem mijn eerste salaris geven als hij me voor kwam lezen uit eigen werk. Gewoon een half uurtje, hij op een stoel, ik op een chaise longue, dertig minuten naar de hemel en terug.

Ik blijf het zeggen: ik houd van mannen die dingen goed kunnen. De link naar vleselijke lust is gauw gelegd, omdat veel van Hafids boeken seks bevatten. Het is echter niet de seks an sich die me aantrekt, maar de manier waarop hij taal sexy maakt. Hij kneedt, hij schaaft, hij laat de woorden door zijn mond lopen als een vinoloog op dreef. Het is makkelijk om hem af te doen als een Arabisch georiënteerde Anais Nin. Daarmee doe je hem geen recht. De kern van zijn briljantie ligt niet in seks, maar in de erotiek van de woorden eromheen.
Verheven boven de Dimitri Verhulstachtige explicietheid van aardse, stinkende lichamen en rottende voortplanting. Verheven boven de verplichtende, bijna dwangmatige Giphart-seks. Het gáát niet om seks. Het gaat om de erotiek van taal, lijven en mensen staan daar los van. Het spel dat hij met taal speelt is zo doordacht en schijnbaar zo moeiteloos pákkend, bref, mon Dieu, dat ik geen schijn van kans maak als ik me ertegen probeer te verzetten. Hafid schrijft letterlijk in erotiek van het zuiverste water en ik til mijn voeten maar al te graag op. Ik ben verliefd, verliefd op deze heerlijke auteur, die mij met één pennenstreek tot grote hoogten brengt. Het topje van mijn linkerpink voor een half uur met Hafid...